Ile warte są karty w blackjacku

Nawet pobieżne zetknięcie się z zasadami blackjacka wyjaśnia rzecz najważniejszą: zadaniem gracza jest dobić do 21, najlepiej na dwóch kartach. Wartości kart wydają się banalnie proste, a jednak mają niuanse, którym warto przyjrzeć się dokładniej. Jeśli dopiero poznajesz zasady albo spędziłeś przy stole niewiele czasu, to omówienie pomoże ci poukładać wszystko w głowie.

Wartości kart: bazowa wartość każdej karty

Dla tych, którzy zaczynają od zupełnych podstaw, zacznijmy od tabeli wartości kart.

Wartości kart w blackjacku są zawsze takie same: wartość nie zależy od wariantu zasad, liczby talii ani konkretnego stołu. Zmieniają się warunki gry — ale nie to, ile warta jest każda karta.

Ważne: wystarczy zapamiętać trzy rzeczy — karty numeryczne są warte tyle, ile mają na sobie, wszystkie figury i dziesiątka są warte 10, a as jest elastyczny (1 albo 11). Cała dalsza strategia buduje się na tych wartościach.

Karty o wartości 10: dziesiątka, walet, dama, król

W talii jest więcej kart o wartości 10 niż jakichkolwiek innych: dziesiątka, walet, dama i król. W zwykłej grze — bez konkretnych zakładów pobocznych, czyli dodatkowych zakładów¹, które nie są oferowane przy każdym stole — ich wartość dla gracza jest identyczna. A wszystkie karty o wartości dziesięciu są bardzo przydatne:

• w parze z asem taka karta tworzy układ zwany naturalnym blackjackiem — 21 na dwóch kartach, najmocniejszą rękę², która przy większości wariantów zasad nikomu nie przegrywa i oznacza wypłatę 3:2³;
• dwie karty o wartości 10 (a jest ich 16 w talii 52 kart — więc wcale nierzadko trafiają się w parze) dają razem 20, również bardzo mocną rękę.

Obfitość cennych kart o wartości 10 bezpośrednio wpływa na liczenie kart, ale do tego wrócimy niżej.

Ważne: figury (walet, dama, król) i dziesiątka są dla głównego zakładu całkowicie równorzędne — każda dokłada do ręki dokładnie 10 punktów. Żaden król nie jest „mocniejszy” od damy, dopóki do gry nie wejdą rzadkie zakłady poboczne.

As — karta najbardziej wyjątkowa

W blackjacku tylko jedna karta ma zmienną wartość, a dla gracza to nie wada, tylko przeciwnie — atut, który pozwala wycisnąć maksimum z tego, co trafiło do ręki.

1 albo 11: ręce miękkie i twarde

As może znaczyć 1 punkt albo 11, a o sposobie liczenia decyduje właściciel ręki — wszystko zależy od tego, co jest korzystniejsze. As i siódemka mogą na przykład być traktowane jako 8 albo jako miękkie 18 (soft 18)⁴; 8 punktów graczowi w niczym nie pomaga, ale przy miękkim 18 jest kilka opcji:

1. jeśli odkryta karta krupiera (upcard — pierwsza karta, którą pokazuje) jest warta 9–11, z 18 punktami wciąż można przegrać, więc gracz dobiera, wiedząc, że przy „przebiciu” as spadnie do 1 i ręka po prostu stanie się twarda;
2. jeśli karta krupiera to 2, 7 albo 8, bardzo prawdopodobne, że albo nie dojdzie on do tych samych 18, albo przebije, więc graczowi opłaca się nie dobierać;
3. jeśli odkryta karta krupiera jest warta od 3 do 6, szanse gracza na przegraną są tak czy inaczej jeszcze wyższe — tutaj rozsądnie jest nie tylko dobrać, ale i podwoić zakład⁵.

Ważne jest też, by rozumieć, jak działa krupier: przy 17 zawsze staje, żeby nie przebić, ale pytanie brzmi, czy zatrzyma się na miękkiej 17, skoro przebicie z dodatkowej karty jest tam niemożliwe. Zasady stołu powinny jasno określać, ile wart jest as w ręce krupiera: jeśli gospodarz zawsze traktuje go jako 11, to plus dla gracza — krupier częściej stanie na słabej 17 nawet tam, gdzie mógłby dobrać.

Naturalny blackjack

As jest cenny również dlatego, że bez niego nie da się złożyć najbardziej opłacalnego układu — naturalnego blackjacka, czyli 21 na dwóch kartach. Biorąc pod uwagę, ile warte są król, dama, walet i dziesiątka, as w parze z dowolną z 16 kart o wartości dziesięciu (w pełnej talii) tworzy najlepszą możliwą rękę, bijącą nawet 21 zbudowane z większej liczby kart. Wypłata za naturalnego blackjacka wynosi 3:2 (czasem 6:5) — to jedyny zakład (poza rzadkimi, zawsze niekorzystnymi zakładami pobocznymi), w którym wygrana jest wyższa niż sama stawka.

Ważne: wypłata 6:5 zamiast 3:2 wygląda niemal tak samo, ale zauważalnie ścina zysk gracza z każdego blackjacka. Sprawdź napis na suknie, zanim usiądziesz.

Dzielenie asów

Dwa asy w jednej ręce to sytuacja rzadka, ale możliwa; technicznie to 2 albo 12 punktów, a mimo to znacznie mądrzej taką rękę podzielić — powtórzyć zakład i faktycznie grać dwiema rękami, z których każda trzyma asa. W ten sposób formalnie kiepska ręka zamienia się w dwie dobre: gracz zachowuje szansę na dwa naturalne blackjacki naraz albo przynajmniej na dwie mocne ręce. Krupier nigdy nie dzieli, więc dla niego para asów to raczej problem. Zastrzeżenie: w popularnym wariancie — Atlantic City Blackjack — gracz również nie może dzielić asów. Teoretycznie ta sama zasada może obowiązywać przy innych stołach, które nie mają Atlantic City w nazwie, więc przed startem koniecznie przestudiuj szczegółowe zasady konkretnego stołu.

Ubezpieczenie przy asie krupiera

Zakłady wykraczające poza główny są w blackjacku zwykle rzadkością, dostępną tylko przy nielicznych, konkretnych stołach; jedynym wyjątkiem jest ubezpieczenie przed blackjackiem krupiera (insurance), które przyjmuje się wszędzie. Działa to tak: jeśli odkryta karta krupiera to as (naturalny blackjack jest prawdopodobny), gracz może od razu postawić zakład ubezpieczeniowy o połowie głównej stawki i — jeśli krupier faktycznie ma naturalnego blackjacka — dostaje z ubezpieczenia wypłatę 2:1. Główny zakład przeciwko naturalnemu blackjackowi zwykle przepada — wtedy wypłata z ubezpieczenia pokrywa stratę i sprowadza gracza do zera.

Doświadczeni gracze na ogół ubezpieczenia nie biorą: przy regularnym obstawianiu przewaga kasyna rośnie do 1,97% wobec średnio 0,5% bez ubezpieczenia (przy grze strategią podstawową). Matematyka wygląda tak: w blackjacku na sześciu taliach z pełną talią prawdopodobieństwo dołożenia dziesiątki do asa krupiera wynosi 30,87%, czyli zdarza się to rzadziej niż raz na trzy razy; przy wypłacie 2:1 ubezpieczenie miałoby sens dopiero wtedy, gdyby krupier robił naturalnego blackjacka w 33,3% przypadków lub częściej. W praktyce gracze, którzy dobrze liczą karty, ubezpieczenie biorą — ale tylko wtedy, gdy w shoe (pozostałej talii) mocno przeważają wysokie karty dzięki masowemu odpływowi niskich do zrzutek.

Hi-Lo / liczenie: wartości kart w liczeniu

Systemów liczenia kart jest kilka, ale najprostszy — a przez to najpopularniejszy — to system Hi-Lo. Gracz nie musi zapamiętywać znaków odrzuconych kart ani nawet ich dokładnej rangi: startując od zera, po prostu dodaje albo odejmuje punkty za każdą kartę, która trafia do zrzutek.

Wysoki dodatni wynik liczenia znaczy, że w shoe przeważają teraz wysokie karty — gracz częściej złoży jeśli nie naturalnego blackjacka, to przynajmniej po prostu mocne ręce w stylu 20; wtedy rozsądnie jest podnosić zakłady. Odwrotnie, ujemny wynik mówi, że dziesiątek, waletów, dam i królów zostało w shoe mniej, naturalny blackjack z wypłatą 3:2 jest mało prawdopodobny, więc zakłady lepiej obniżyć — czasem to sygnał, żeby w ogóle zakończyć sesję.

Wspomnieliśmy wyżej, że ubezpieczenie przed blackjackiem krupiera czasem staje się opłacalne: dzieje się tak, gdy liczenie pokazuje duży zapas dziesiątek, waletów, dam i królów w shoe, bo wtedy z większym prawdopodobieństwem trafią obok asa krupiera. Przy wysokim dodatnim wyniku zakład Insurance może więc okazać się uzasadniony.

Ważne: poruszyliśmy tu wyłącznie podstawy liczenia — gracz musi jeszcze co najmniej skorygować wynik o liczbę talii. W naszym serwisie mamy osobny, szczegółowy tekst o tym, jak liczyć karty — koniecznie go przeczytaj.

Prawdopodobieństwa dobrania kart

Liczba talii w blackjacku ma znaczenie dla liczenia kart i bezpośrednio wpływa na prawdopodobieństwo wyjścia określonych kart, gdy rozdanie już trwa, a część kart trafiła do zrzutek. Ale pierwsza karta z nienaruszonego shoe zawsze wychodzi z tym samym prawdopodobieństwem 1/13 — czyli 7,69%. Tą samą logiką wyliczyliśmy wyżej prawdopodobieństwo dołożenia karty o wartości dziesięciu do asa krupiera — tam wychodzi 4/13.

Skoro najcenniejszą kartą dla gracza pozostaje as, naturalnie chce się poznać szanse na złapanie go do własnej ręki. Tu nie ma większego znaczenia, czy as wyjdzie jako pierwszy (te same 7,69%) — wystarczy, że będzie choć jedną z dwóch pierwszych kart. Wzór robi się bardziej złożony, 1 − (48/52)·(47/51), i daje prawdopodobieństwo asa w dwóch kartach na poziomie 14,9%⁶. Ta ostatnia liczba obowiązuje wyłącznie w blackjacku na jednej talii, gdzie asy są tylko cztery.

Strategia podstawowa dla kluczowych rąk

Grając w blackjacka, gracz nie powinien polegać na przeczuciu ani na ciągłym liczeniu w pamięci: istnieje coś takiego jak strategia podstawowa, która przepisuje działania na różne sytuacje — takie, które wygrywają z największym prawdopodobieństwem. Ważne, by rozumieć: strategia podstawowa nie gwarantuje sukcesu, jedynie maksymalizuje prawdopodobieństwo wygranej, a ostateczny wynik i tak zależy od kart, które dobiorą gracz i krupier.

Tabele strategii podstawowej pozwalają drastycznie zbić przewagę kasyna (zwykle do około 0,5%, a przy niektórych stołach nawet do 0,15%), ale korzystaj wyłącznie z tabeli, której zalecane zagrania wyliczono dokładnie dla twojego wariantu zasad. W naszym serwisie znajdziesz szczegółowe tabele dla różnych odmian blackjacka; tutaj pokazujemy przykłady dla gry na 4–8 taliach z krupierem stającym na miękkiej 17. Oznaczenia są następujące:

1. H — dobranie (hit);
2. D — podwojenie (double down);
3. S — pas (stand);
4. R — rezygnacja (surrender, jeśli zasady stołu na to pozwalają);
5. P — podział rąk (split).

Przy rękach twardych (bez asa w ogóle albo z asem liczonym już jako 1) postępujemy tak.

A tak — przy rękach miękkich, gdzie as liczy się na razie jako 11; pamiętaj, że miękką rękę zawsze możesz dobrać bez ryzyka przebicia.

Dla rąk będących parą kart o równej wartości jest trzecia tabela — różnica polega na tym, że takie ręce można dodatkowo podzielić.

Pilni gracze zwykle starają się nauczyć tabeli strategii podstawowej na pamięć, ale w praktyce korzystanie z wydrukowanej wersji jako ściągawki nie jest zabronione nawet w lokalach naziemnych, gdzie krupier cię widzi — a co dopiero online.

Footnotes

1. Przy niektórych stołach gracz dostaje do dyspozycji nietypowe zakłady poboczne, których wypłata potrafi znacznie przekroczyć standardowe 3:2 za naturalnego blackjacka. Zakład Lucky Ladies może na przykład przynieść ogromną wypłatę do 200:1, ale pierwsze karty gracza muszą w tym celu być dwiema damami w tym samym znaku (kier albo pik, zależnie od stołu); w konkretnej sytuacji dama może więc okazać się znacznie cenniejsza, mimo że jej wartość punktowa się nie zmieniła. ↩

2. Układ kart trzymany przez jednego gracza. ↩

3. Przy niektórych stołach wypłata za naturalnego blackjacka wynosi 6:5, ale tę zasadę należy starannie omijać — zmusza gracza do regularnego oddawania zysku. ↩

4. Ręka „miękka” to taka, która zawiera asa liczonego (przynajmniej na razie) jako 11; jeśli gracz zdecyduje się dobrać kolejną kartę, na pewno nie przebije — w razie potrzeby as zacznie liczyć się jako 1, a ręka stanie się „twarda”. ↩

5. Pamiętaj jednak, że podwojenie pozwala wziąć tylko jedną dodatkową kartę — nie więcej. ↩

6. Zwykłe pomnożenie 7,69% (prawdopodobieństwa jednej dowolnej karty) przez dwa jest błędne, bo po rozdaniu pierwszej karty w talii zostaje nie 52, tylko 51 kart. ↩